Erzurum-Kars Toprak Tipi Nedir?
Bazen hayatta o kadar derin sorular sorarız ki, bir an önce net bir cevap bulmamız gerektiğini düşünürüz. Mesela, “Erzurum-Kars toprak tipi nedir?” gibi bir soru sormak, kulağa bana göre biraz fazla teknik bir soru gibi geliyor, ama biraz derinleştiğinde de aslında çok daha ilginç bir hâle bürünüyor. Yani bir Erzurumlu olarak, her şeyin sıcak bir çay ve soğuk bir kış havasıyla ilgili olduğunu düşündüğümde, toprak türü hakkında sorular da, “Beni bu şehre bağlayan ne?” sorusunun yanıtlarından biri gibi geliyor. Neyse, derinlere gitmeden, hemen soruya döneyim: Erzurum-Kars toprak tipi nedir?
Erzurum ve Kars’ın Toprağında Ne Var?
Evet, Erzurum ve Kars, birbirine yakın şehirler, birbirlerine bir şekilde bağlılar. Hani İzmir’deki insanlara “Ankara’da nasıl hava?” diye sorarsınız ya, o kadar uzak da olsa, aslında Erzurum-Kars gibi iki şehir de birbirine komşu olmanın bir ayrıcalığını taşır. Ama mesele sadece coğrafya değil tabii, toprak da işin içine girince işler karışıyor.
Bir kere, Erzurum ve Kars’ın toprak yapısı, bambaşka bir dünyadır. Doğal olarak bu toprakların özelliklerini anlamadan, bölgedeki ekosistemi kavrayamayız. Erzurum-Kars toprak tipi, aslında çoğunlukla çiftlik toprakları, alpin topraklar ve podzol topraklar karışımı bir yapıdadır. Beni yanlış anlamayın, ben de bu terimleri okurken “Ne oluyor ya?” dedim. Ama durun, durun, hemen olayı biraz sadeleştirelim.
Kars’tan Erzurum’a kadar, bu bölgelerdeki topraklar genelde verimli değil, ama aslında çok da kötü değil. Yani, ne böyle zengin topraklar var, ne de tamamen çorak. Ama, burada dikkat edilmesi gereken bir şey var: bu topraklar, oldukça geçirimli ve asidik olurlar. Kısacası, toprak bir şekilde suyu içeri almaz, ancak yağmurlar da düzensizdir. Sonuçta, Kars’tan Erzurum’a kadar olan bölge biraz dağlık, biraz yüksek ve biraz da soğuk. Yani ne kadar verimli olmasını beklerseniz de, bu topraklar biraz kış aylarının etkisinde kalmış gibi. Hadi bunu kabul edelim.
Toprakla Aşkı Arayan Erzurum ve Kars
Geldik buraya, biraz da yaratıcı bir bakış açısıyla bakalım. Erzurum-Kars toprak tipi, biraz da iki kişinin ilişkisine benziyor. Ne tam olarak bir aşk var, ne de bir nefret. O kadar mesafeli, o kadar soğuk, ama bir o kadar da “biraz daha tanısak ne olur?” diye merak ediyorsunuz. Erzurum-Kars toprak tipi nedir sorusunun cevabı da burada gizli işte. Biraz zorlayın, biraz sevgi ekleyin, biraz sabır koyun ve toprak bile size yüzünü gösterir.
Düşünsene, Erzurum’da veya Kars’ta bir köyde yaşamaya başladın. Havanın soğuk, toprak biraz sert, her şeyin suskun olduğu bir ortam. Ama sabırla, vakit geçirerek ve doğru zamanı bekleyerek, ekilen topraklar meyvesini vermeye başlar. Evet, belki verimli değil ama, baharda bir güzel koyun otlatırken, toprağın her ne kadar sert olsa da, sana aslında her şeyin birbirine nasıl bağlı olduğunu hatırlatır.
Kısa bir diyalog:
Ben: “Erzurum toprakları ne kadar verimli peki?”
Arkadaşım: “Valla verimli değil ama, senin o düşüncelerin kadar derin de değil.”
Ben: “Biraz daha derin düşünsene!”
Arkadaşım: “Bununla ne alaka, toprak ve derin düşünceyi birleştirebilecek bir insan var mı?”
Tabii ki var, işte ben! Toprakları, suyu, iklimi, atmosferi hepsini düşünerek bakıyorsunuz. Erzurum-Kars toprak tipi, aslında biraz da sabır gerektiriyor. Çünkü bu bölgenin doğal yapısı, ona şekil vermek için biraz uğraşılması gerektiğini gösteriyor.
Erzurum-Kars Toprağında Tarım Yapılır Mı?
Tarım, bu topraklarda yapılabilir, ama öyle kolayca değil. Hani bazen bir işe başlarsınız ya, ilk başta “Yapabilirim!” diye heveslenirsiniz, ama sonra ne kadar zorlayıcı olduğunu fark edersiniz, işte Erzurum-Kars toprak tipi de tam böyle bir şey. Verim elde etmek için doğru koşulların sağlanması gerekiyor.
Kars ve Erzurum’un toprak yapısı, biraz dağlık ve engebeli olduğu için, özellikle tarımsal üretim konusunda belli başlı zorluklar çıkar. Ama bu durum, Erzurum ve Kars halkının toprağa olan sevgisini ve saygısını engellemiyor tabii. Bu topraklarda insanlar, çok çeşitli ürünler yetiştirmeye çalışıyorlar: Buğday, arpa, yulaf, patates gibi ürünler en çok yetiştirilenlerden. Ama unutmayalım, yazın sıcaklıklar çok kısa sürer, kışlar ise uzun ve sert geçer. Yani bu topraklar, hemen her tarımsal faaliyet için verimli değil ama doğru ürün seçildiğinde, güzel sonuçlar alabiliyor.
Bir başka diyalog:
Ben: “Kars’tan patates mi getireceğiz, bunlar verimsiz diyorlar!”
Arkadaşım: “Kars’tan patates getireceğiz, ama Kars’ta yetişen patateslere saygı duyarak yapacağız bunu.”
Böyle bir durum da var işte! Kars’ta toprağın zorlukları var ama bu toprağın yetiştirdiği ürünler de saygıyı hak ediyor.
Erzurum-Kars Toprak Tipinin Doğal Zorlukları
Erzurum-Kars toprakları, aslında hem doğal hem de insan eliyle şekillenmiş zorluklar içeriyor. Doğal olarak toprak tipinin geçirimliliği, yer yer asidik yapısı, ekosistemi biraz da “burada tarım biraz zor, ama imkansız değil” diyorsunuz. Tabii, kışın toprak donmuş oluyor, yazın ise çorak ve kurak. Ama işin ilginç tarafı şu ki, Erzurum-Kars halkı da yıllardır bu zorluklara karşı çözüm üretmiş. Sadece karasal iklimle savaşarak değil, aynı zamanda toprağın güçsüzlüğüne karşı, el birliğiyle toprağı en verimli hale getirmeye çalışmışlar.
Sonuç: Erzurum-Kars Toprak Tipi, Ama Aşk Hala Yaşar
Sonuç olarak, Erzurum-Kars toprak tipi nedir? Bunu basit bir şekilde açıklayacak olursak, çok zor, soğuk ama doğru şekilde ilgilenildiğinde yaşanabilir ve güzel sonuçlar verebilen topraklardır. Bazen zorlayıcıdır, bazen serttir, ama bir şekilde ona saygı gösterdiğinizde, her şey düzelir. Erzurum ve Kars’ın toprakları da tam böyle bir şey. Öylesine derin, öylesine ilginç ve üzerinde çok fazla şey barındıran bir toprak yapısı.
Ve unutmayın, Erzurum ve Kars toprakları gibi, her şeyde olduğu gibi, sabır ve anlayışla ilerlediğinizde, sonuç en güzel şekilde karşınıza çıkar.